EUROBAZA

Brisel/Bruxelles – Inicijativa ministra vanjskih poslova Bosne i Hercegovine Svena Alkalaja za potpuno ukidanje administrativnih taksi od 35 eura za dobijanje šengenske vize, atraktivna je tema za široke narodne mase i podudara se s dobrim raspoloženjem zvanienog Brisela da se nakon trinaest godina o rata u BiH konaeno poene shvatati da oko 4 miliona stanovnika BiH, eak kada bi se hipotetieki svi do posljednjeg iselili, ne bi mogli ugroziti egzistenciju oko pola milijarde stanovnika Evropske unije

Ministrova inicijativa me?utim kasni taeno dva mjeseca od kako je vlada Srbije u ostavci uspjela 7, maja ove godine isposlovati kod 50 posto elanica Evropske unije da listu povlaštenih gra?ana koji nisu obavezni na plaaanje viznih taksi, proširi na još nekoliko kategorija gra?ana, a prvenstveno na mlade koji nisu stariji od 25 godina i na gra?ane koji imaju bliske ro?ake u inostranstvu.

Sporazumom o viznim olakšicama izme?u EU i BiH potpisan 19. decembra prošle, a koji je stupili na snagu 1. januara ove godine, kada i u Srbiji, omoguaene su znaeajne proceduralne olakšice pri dobijanju vize za sve gra?ane BiH, cijena administrativnih troškova je sa 60 eura po vizi smanjena na 35 eura, a veliki broj „specifienih kategorija gra?ana“ je oslobo?en od plaaanja administrativnih troškova. U obrazloženju takve odluke Evropske komisije je tada navela da je cilj ovakvih mjera “da se evropska perspektiva za gra?ane BiH ueinila što opipljivijom”.

Me?u povlaštenim kategorijama bh. gra?ana koji su od 1. januara dobili pravo na besplatne vize su roditelji, bliski ro?aci, supružnici i djeca (ukljueujuai usvojenu djecu), babe, djedovi i unuci, koji žele putovati u posjetu državljanima Bosne i Hercegovine koji su legalno nastanjeni na teritoriji neke od zemalja elanica EU; elanovi zvanienih delegacija koji na zvaniean poziv upuaen Bosni i Hercegovini ueestvuju na sastancima, konsultacijama, pregovorima ili programima razmjene, kao i na dešavanjima koja se održavaju na teritoriji zemlje elanice u organizaciji me?uvladinih organizacija; elanovi Suda i Tužiteljstva Bosne i Hercegovine u slueaju da nisu oslobo?eni plaaanja vize po ranijem sporazumu; ?aci, studenti, postdiplomski studenti i nastavnici koji su u pratnji onih koji putuju u svrhu studijskog boravka ili obuke, programa razmjene kao i drugih aktivnosti u vezi sa školstvom; djeca mla?a od 6 godina; osobe sa invaliditetom i lica koja ih prate; lica koja su predala dokumenta a kojima se dokazuje neophodnost njihovog puta po humanitarnom osnovu, ukljueujuai i hitno medicinsko lijeeenje ukljueujuai i osobe u ulozi pratioca bolesnog lica; osobe koje žele da prisustvuje sahrani bliskog ro?aka ili da posjete ozbiljno bolesnog bliskog ro?aka; ueesnici na me?unarodnim sportskim doga?ajima i lica koja ih prate u profesionalnom svojstvu; lica koja ueestvuju na nauenim, kulturnim i umjetniekim aktivnostima, univerzitetu i drugim programima razmjene; ueesnici na zvanienim programima razmjene koje organizuju zbratimljene opštine i gradovi; novinari i elanovi medijskih ekipa; predstavnici tradicionalnih vjerskih zajednica koje su registrovane u Bosni i Hercegovini; predstavnici organizacija gra?anskog društva koji putuju na sastanke, seminare, programe razmjene i kurseve obuke; vozaei koji vrše usluge me?unarodnog teretnog i putniekog transporta na teritorije zemalja elanica u vozilima registrovanim u Bosni i Hercegovini; elanovi posada vozova, hladnjaea i lokomotiva koji putuju na teritorije zemalja elanica; zatim penzioneri; elanovi profesija koji ueestvuju na me?unarodnim izložbama, konferencijama, simpozijima, seminarima i drugim slienim dešavanjima koja se održavaju na teritoriji zemalja elanica Šengenske zone.

Zvanieni predstavnici Evropske komisije su potvrdili za Radio Deutsce Welle da u izuzetnim i pojedinaenim slueajevima, diplomatske misije i konzulati zemalja EU imaju pravo da i druge kategorije gra?ana oslobode od plaaanja vize ili da smanje cijenu njenog koštanja.

Utoliko, najnovija inicijativa bh. šefa diplomatije Alkalaja, iako zadocnela u odnosu na Srbiju, ima osnova samo ukoliko se u njenu realizaciju bude ukljueilo i Vijeae ministara kao garant za provedbu Mape puta o liberalizaciji viza, te ako na terenu, u svakoj zemlji EU, diplomatska predstavništva BiH budu aktivnija i na ovom planu. Jer ublažavanje viznog režima i eventualno proširivanje liste korisnika besplatne vize trebalo bi da bude samo pomoano sredstvo i prvi korak ka konaenom bezviznom režimu. Pregovori sa BiH su o tim kriterijima zvanieno otvoreni 26. maja u Briselu, BiH je svoju Mapu puta preuzela poeetkom juna u Sarajevu, a tehnieki pregovori o liberalizaciji viznog režima na nivou eksperata, nastavljaju se upravio ovog utorka u Briselu.

Na inicijativu Francuske, 17 evropskih država je odlueilo da od 7. maja ove godine proširi režim besplatnih viza za gra?ane Srbije i na mlade do 25 godina, te na bližu rodbinu srpskih državljana koji žive u tim zemljama. To su Francuska, Slovenija, Njemaeka, Austrija, Kipar, Danska, Španija, Estonija, Greka, Ma?arska, Italija, Litvanija, Luksemburg, Slovaeka, Švedska i Eeška, te Norveška, koja nije elanica EU ali je dio šengenskog prostora.

Ambasada Greke u Beogradu je i prije 7. maja poeela sa primjenom odluke o viznim olakšicama i za dvije navedene grupe gra?ana, ali turistieke vize su i dalje ostale pod režimom obaveznog plaaanja u iznosu od 35 eura, bez obzira na rok trajanja turistieke vize.

ZS